Bronşit Nedir?

Kış aylarının gelmesiyle birlikte sık öksüren çocuklar görülmeye başlar. Doktorlar da sıklıkla bronşit kelimesi kullanırlar. Bazen alerjik bronşit bazen bronşit teşhisi koyarlar. Bronşitin ne olduğunu çoğumuz bilmeyiz. Bazen sık öksürük nedeniyle astımdan şüpheleniriz. Çocuklarda bronşitin önemi ayrıdır.

Bronşit tanımı

Akciğerlere hava taşıyan bronş tüplerinin içinin iltihaplanmasıdır. Bronşitli çocuklar sıklıkla renkli balgam çıkarırlar ve sıklıkla öksürük şikayeti olur.

Bronşitin iki farklı türü vardır.

Akut bronşit

Sıklıkla soğuk algınlığı veya diğer akciğer enfeksiyonları sonrası gelişir. Akut bronşit daha sık görülmektedir.

Kronik bronşit

Çok ciddi bir durumdur ve bronş tüplerinin devamlı olan hasarı veya iltihabıdır. Genellikle yetişkinlerde görülür ve sigara içmeye bağlıdır. Kronik bronşit kronik obstruktif akciğer hastalıklarından bir durumdur.
Genellikle bir hafta içinde düzelir. Ancak akut bronşitin sık tekrarlaması kronik bronşitin gelişmesine yol açabilir. Ayrıca altta yatan astım gibi bir durum olup olmadığı incelenmesi gerekir.
Çünkü kronik bronşitin nedeni çok farklı olabilir. Yetişkinlerde sıklıkla sigaraya bağlı gelişmesine rağmen çocuklarda çok farklı nedenleri olabilmektedir. Ayrıntılı incelenmesi gerekmektedir.

Kronik bronşit ve sık bronşit olan çocukların astım yönünden astım ve alerjik hastalıklar konusunda uzmanlar tarafından teşhis edilip tedavi edilmesi çok önemlidir. Çocuk alerji uzmanları (diğer adı çocuk immünoloji ve alerji hastalıkları uzmanları) çocuklardaki astım ve alerjik hastalıklar konusunda eğitim almış diploması olan uzmanlardır. Bu nedenle astım belirtisi olan 18 yaşından küçük çocukların çocuk alerji uzmanı tarafından değerlendirilmesinde fayda vardır.

Bronşit Zararları

Bronşitin tek bir sefer olmuşsa genellikle endişe yaratmaz. Ancak bazı kişilerde pnömoniye neden olabilir. Ancak sık sık oluşursa akciğerlerde hasar yaparak kronik obstruktif akciğer hastalığına neden olabilir.

Nedenleri Nelerdir?

Akut bronşitin nedenleri genellikle virüslerdir. Sıklıkla gribal enfeksiyon etkeni olan influenza virüs tarafından gelişmektedir.

Antibiyotikler virüsleri öldürmez. Bu nedenle de tedavisinde antibiyotik kullanılmaz.

Kronik bronşit sıklıkla yetişkinlerde görülmektedir. Yetişkinlerde bronşitin en sık nedeni sigaradır. Sigara dışında hava kirliliği, toksik gazlar ve iş ortamları kronik bronşitin gelişmesine katkıda bulunabilir.

Klimalar da bronşlarda hasara neden olup bronşite neden olabilmektedir. Bu nedenle klima altında uzun süre kalmamak gerekir.

Risk Faktörleri

Bronşitin gelişmesi için risk faktörleri denilince;

-Sigara içmek. Sigara içmek veya sigara içilen ortamda bulunmak, sigara içen kişilerle aynı evde yaşamak bronşitin gelişmesini artıran en önemli nedendir. Bu nedenle çocuğu olan ailelerin mutlaka sigarayı bırakması gerekir. Aksi taktirde ilerde bronşitin gelişmesine hazır olmak gerekir.

-Düşük direnç: Gribal enfeksiyonlar ve diğer birçok kronik rahatsızlıklar (Örneğin immun yetmezlikler) vücut direncini düşürmektedir. Ayrıca ileri yaş ve çok küçük çocuklar da enfeksiyonlara karşı eğilimlidir.

-Reflü: Ciddi reflü boğaza kadar gelen asidik mide sıvısı bronşlara da zarar verebilir.

Bronşit için Hayat Stili ve Evde Kullanılan Cihazlar

Şu önlemler çocuğunuzun rahat etmesini sağlayabilir;
-Akciğer iritasyonundan kaçınmak. Evde, balkonda ve mutfakta sigara içilmemesi çok önemlidir. Üzerinize sinen kokular da çocuğunuzu etkileyebilir. Evde temizlik yapılırken çocuğunuz diğer odada kalması önemlidir.
-Nemlendirici kullanımı. Çocuklarda nemlendiriciler çok tavsiye edilmez. Çünkü çocuklarda astım sık görülen bir hastalık olduğu için ve buhar oluşturmak ev tozu akarlarının çoğalmasına neden olduğu için tavsiye edilmez.

-Maske kullanımı. Dışarısı çok soğuksa veya hava kirliyse dışarı çıkarken maske takılması faydalı olabilir.

Prof. Dr. Ahmet Akçay